Bel ons: 020-7373170

Afgelopen maanden heb ik weer meerdere jonge honden voorbij zien komen met wat kale plekjes op de kop en de voorpoten. Dit oogt redelijk onschuldig en komt soms ook pas naar voren tijdens bijvoorbeeld een enting of een 6 maanden controle. In andere gevallen is er wel duidelijk sprake van jeuk en ontstaan er naast kale plekjes ook korstjes op de huid. In de meest ernstige gevallen blijven de huidklachten niet beperkt tot de kop en de voorpoten, maar kan de gehele huid aangetast zijn.

Mijten / demodex

In al deze gevallen is er sprake van dezelfde aandoening, namelijk een demodex infectie (demodicose). In de volksmond wordt er meestal gesproken over puppyschurft of jonge honden schurft en het kan bij alle honden voorkomen. Puppyschurft wordt veroorzaakt door mijten (demodex canis) die zich vermenigvuldigen in de haarzakjes van de huid.  Bij alle honden kan de demodex mijt in kleine hoeveelheden in de huid voorkomen, maar bij dieren met een verminderde weerstand kunnen de mijten zich snel vermenigvuldigen en problemen veroorzaken. Hierdoor wordt puppyschurft dus bijna altijd gezien bij jonge dieren of juist oude dieren waarbij een onderliggend probleem zorgt voor een verminderde weerstand.

demodex puppieschurft

Milde puppyschurft met een enkel kaal plekje

Diagnose demodex

De combinatie van het verhaal van de eigenaar, het beeld van de huidproblemen en de leeftijd van de hond kunnen al een sterke verdenking geven op puppyschurft, maar de definitieve diagnose moet gesteld worden door middel van huidafkrabsels en microscopisch onderzoek. Omdat de demodex mijt in de haarzakjes leeft moeten de huidafkrabsels diep genoeg zijn en tot bloedens toe afgenomen worden. Bij te oppervlakkige afkrabsels is er een goed kans om de mijten en daarmee de juiste diagnose te missen.
Zoals al eerder aangegeven kunnen er ook bij gezonde honden kleine hoeveelheden demodex mijten in de huid aangetroffen worden, maar de ervaring leert dat het zeer lastig is om deze mijten te vinden bij dieren die geen klachten hebben. Als er bij een hond met kale plekjes dus meerdere mijten gevonden worden, dan is het dus vrijwel zeker dat er sprake is van puppyschurft.

demodex mijten onder microscoop

Demodex mijten onder de microscoop

uitvergroting demode mijt

Uitvergroting van een demodex mijt onder de microscoop

Behandeling demodex

Bij hele milde gevallen van puppyschurft kunnen de klachten soms vanzelf weer over gaan als het immuunsysteem van de hond zich ontwikkelt en de overgroei van demodex mijten uiteindelijk tegen gegaan wordt. Het verdient echter de voorkeur om de hond te gaan behandelen. De meest effectieve behandeling is het wekelijks wassen met een speciale shampoo waar de mijten dood van gaan en deze wassingen te blijven herhalen totdat er bij een controle helemaal geen demodex mijten meer gevonden worden in de huidafkrabsels. Bij voorkeur wordt er na de negatieve afkrabsels zelfs nog twee weken doorbehandeld om de kans op het terugkeren van de klachten zo klein mogelijk te maken. Bij mildere vormen kiezen we meestal voor een behandeling met bijvoorbeeld Bravecto.

Als de diagnose puppyschurft bij één hond in een nest of huishouden gesteld wordt dan is het in principe niet nodig om alle andere pups/honden in huis uit voorzorg ook te behandelen. De meeste honden zijn in het nest al via de moeder besmet met de demodex mijt, maar puppyschurft zal zich dus enkel en alleen ontwikkelen bij honden met een vatbaar immuunsysteem. Honden die dus geen puppyschurft ontwikkelen hebben blijkbaar afdoende afweer om overgroei van de mijten te voorkomen en hoeven dus niet behandeld te worden.

Omdat mensen en katten ook demodicose kunnen krijgen, zou er gedacht kunnen worden dat er extra voorzichtig met een hond met puppyschurft omgegaan moet worden in verband met een besmettingsrisico. Gelukkig is dit niet het geval want demodex mijten zijn gastheerspecifiek wat betekent dat elke diersoort zijn eigen specifieke demodex mijt kent die alleen op deze diersoort kan overleven. Demodex canis die bij honden puppyschurft veroorzaakt is dus niet besmettelijk voor mensen (demodex folliculorum) en katten (demodex cati en demodex gatoi).

Dierenziekenhuis Diemen